در سالهای اخیر عموم افراد جامعه و جامعه پزشکی کشور شاهد پیدایش جریان هایی است که بر مبنای عرفان های کاذب استوار است و ادعای درمان گری دارد. گاهی این فعالیت ها تحت عنوان سلامت معنوی مطرح می شود، (چکیده مقالات چهارمین همایش «سلامت معنوی و تعمیق تربیت اسلامی»؛ اردیبهشت89) و گاهی از تعابیر طب مکمل (complementary-med) یا طب جایگزین (Alternative medicine) سوءاستفاده می کنند و نیز نامهای فرعی متعددی را برای خود بر می گزینند.
دو شاخه از این روش های غیر علمی و نامشروع که امروزه در جامعه ما رواج یافته و در جامعه پزشکی نیز کمی نفوذ کرده، فرادرمانی و سایمنتولوژی است. این دو روش توسط فردی به نام محمد علی طاهری ارائه کردیده است که تحصیلات و تحقیقات مناسب و کافی در حوزه پزشکی ندارد. طاهری مدعی است که در عرفان و سیر و سلوک پیشرفت بسیاری داشته و به پدیده ای به نام شعور کیهانی یا هوشندی الهی وصل شده و از طریق این اتصال آگاهی هایی را دریافت کرده است. برخی از این آگاهی ها یا افکاری که طاهری مطرح می کند، به حوزه مسائل درمانی و پزشکی مربوط می شود.
عرفان حلقه یا عرفان کیهانی نامی است که طاهری برای مجموعه افکار خود برگزیده و مدعی است می تواند دیگران را در یک لحظه به شعور کیهانی وصل کند. این اتصال از طریق حلقه های متعدد شبکه شعور کیهانی و تفویض آنها از سوی طاهری یا کسانی که مأذون از طرف او هستند، انجام می شود. گفته می شود که برخی از حلقه های شبکه شعور کیهانی به مسائل درمانی ارتباط پیدا می کند و منشأ شکل گیری روش های فرادرمانی و سایمنتولوژی در عرفان حلقه شده است.
پاتولوژی در فرادرمانی
پروتکل درمانی در فرادرمانی
پروتکل درمانی در سایمنتولوژی
- برقراری ارتباط بیمار با حلقه تشعشع دفاعی از سوی درمان گر
- اسکن کالبد ذهنی بیمار از سوی شبکه شعور کیهانی
- شناسایی موجودات غیر ارگانیک درون کالبد بیمار
- برون ریزی مجودات غیر ارگانیک
- تکرار مراحل قبل تا شناسایی و برون ریزی همه غیر ارگانیک های بیمار
- تکمیل فرایند درمان
نقد و بررسی
مولف: حجت الاسلام و المسلمین حمیدرضا مظاهری سیف
نقد علمی
مراحل فرایند فرادرمانی قابل ارزیابی و سنجش نیست. مثلا هنگامی که فرادرمان گر می گوید، من نظر کردم، یا می گوید بیمار را به شبکه معرفی کردم، یا هنگامی که شبکه شعور کیهانی بیمار را اسکن می کند، هیچ کدام از این مراحل قابل کنترل و بررسی تجربی نیست.
از سوی دیگر فرضیه فرادرمانی امکان تحقیق و ابطال به روش تجربی را ندارد. اگر بیمار اعلام کند که بیماری اش درمان شده، از نظر فرادرمان گر، فرادرمانی اثبات می شود، اگر بیمار بگوید هیچ تغییری نکرده است، از نظر فرادرمان گران باید صبر کند، تا فرایند درمان تکمیل شود و اگر بیماری او بدتر شود، باز هم از نظر فرادرمانگران فرادرمانی اثبات می شود و وخامت حال بیمار به عنوان برون ریزی تفسیر می شود. هیچ بازه زمانی برای تأثیر فرادرمانی وجود ندارد، یعنی اگر کسی یک سال یا دوسال بعد از فرادرمانی هنوز درمان نشده باشد یا دچار وخامت یا بیماری های دیگر شود، همه این موارد حمل بر برون ریزی می شود و از بیمار می خواهند که صبر کند تا درمان کامل شود. افراد زیادی هستند که سالهاست از فرادرمانی استفاده می کنند ولی هنوز برون ریزی آنها تمام نشده و بیماری های بیشتری پیدا کرده اند.
مشکل دیگر اینکه فرادرمانی پیش از بررسی روی موارد غیر انسانی روی مردم اجرا شده است. و این طور گفته می شود که همه شرکت کنندگان در برنامه های عرفان حلقه محقق علوم پزشکی هستند و خودشان می توانند، روی دیگران این روش را اجرا و آزمایش کنند.
در رابطه با سایمنتولوژی باید گفت که از نظر منابع دینی و عرفانی چیزی به نام روح سرگردان وجود ندارد و هر کس پس از مرگ به عالم برزخ می رود راهی برای بازگشت یا باقی ماندن در این دنیا ندارد. (سوره مومنون؛ آیه ۱۰۰)
از نظر مذهبی نقدهای بسیاری برای عرفان حلقه و شیوه های درمانی مربوط به آن مطرح شده است، (مظاهری سیف. ۱۳۹۱) که در این جا نیازی به ذکر آنها نیست.
کسانی که در ارتباط با فرادرمانی یا سایمنتولوژی قرار می گیرند مدتی را به حالتی شبیه مدیتیشن می پردازند، تا اتصال را درک کنند، ولی پس از آن اختلالات دوقطبی پیدا می کنند. در ابتدا حالت پانیک در آنها افزایش پیدا می کند، اما پس مدتی دوره های افسردگی شدید و طولانی تر می شود.
هر دو روش فرادرمانی و سایمنتولوژی با برون ریزی همراه است. بسیاری از برون ریزی ها پس از تجربه های نوعی صرع بروز پیدا می کنند. بر اساس مراجعات اتصالاتی که محمدعلی طاهری ادعای تفویض آنها را داشته و اکنون توسط مسترهای مأذون از سوی او تفویض می گردد، نوعی صرع مسری را به وجود آورده که چنین شکلی از این آسیب روانی تاکنون وجود نداشته است.
افراد اتصال یافته پس از حملات تشنجی شدید یا ضعیف، دچار تصورات و توهماتی می شوند که از این ویژگی ها برخوردار است:
الف) افراد مبتلا احساس می کنند که با خدا یا شعور کیهانی که در عرفان حلقه به نام جبرئیل معرفی می شود در ارتباط هستند و الهاماتی دریافت می کنند.
ب) احساس می کنند رسالتی معنوی برای ترویج این الهامات و هدایت دیگران دارند.
ج) احساس می کنند که باید این اتصالات را به دیگران نیز تفویض کنند.
د) در بسیاری از موارد الهامات دریافتی جنبه های منفی نظیر ترغیب به خود کشی یا انحرافات دیگر دارد، که در این شرایط مربیان عرفان حلقه مدعی می شوند، که شخص به علت ضعف های وجودی به شبکه منفی وصل شده است و باید دوباره اتصال بگیرد تا به شبکه مثبت وصل شود.
مشکل دیگر فوبی شدید نسبت به پدیده ای به نام شبکه منفی است. در عرفان حلقه شعور کیهانی با نقشی که در کمال انسان دارد اما تماما مثبت نیست و بخشی از آن شبکه منفی نامیده می شود، که اتصال یافتگان دائما در هراس نسبت به حملات شبکه منفی هستند. آنها می پندارند بازگو کردن مشکلات به وجود آمده در اثر ارتباط با شبکه شعور کیهانی یا هر اقدام دیگری که علیه شعور کیهانی باشد، موجب حمله شبکه منفی خواهد شد.
باور به وجود شبکه منفی موجب اختلالات پارانوئید در پیروان عرفان حلقه شده است، به طوری که آنها مخالفان و منتقدان خود را تحت تأثیر شبکه منفی و به عنوان عوامل شیطانی و دشمن تلقی می کنند. این موضوع از مخالفان فعال فراتر رفته و مخالفان بالقوه مثلا جامعه پزشکی را به عنوان دشمنانی که تحت تأثیر شبکه منفی هستند و با وجود فرادرمانی منافع شان به خطر افتاده ارزیابی می کنند. این افراد می پندارند به از شعور بسیار بالایی بر خوردارند و دیگران شعور درک آنها را ندارند.
این جریان تا کنون در دانشگاه های علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران و اصفهان افرادی را جذب کرده ولی بیش از همه در دانشگاه های علوم پزشکی تبریز تأثیر گذار بوده و صدها نفر از پزشکان و متخصصان این شهر تحت تعلیمات عرفان حلقه قرار گرفته و مردم را به ارتباط با حلقه فرادرمانی و تشعشع دفاعی دعومت می کنند. به این ترتیب عرفان حلقه و فعالیت های انحرافی محمد علی طاهری مداخله غیر مجاز در امور پزشکی را به صورت سازمان یافته ای گسترش داده و به تمامیت جسمانی مردم و سلامت عمومی آسیب زده است.